Terminale Gir

> hekim blog --hepsi

Tıbbın hikâyeleri, hekimin kavramları

Bir otelde patlayan salgından kendi kalbine kateter sokan asistana; tıp tarihinin unutulmaz anları ve her tıp öğrencisinin bilmesi gereken kavramlar. Kısa, kaynaklı, atıf yapılabilir.

30 yazı
[KAVRAM]

Kalp kası yenilenir mi?

Kalp kası hücrelerinin yılda ancak %1 kadarı yenilenir; ömür boyu çoğu aynı hücrelerle yaşarsın.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Kör nokta

Her gözünde fotoreseptörü olmayan bir delik var, ama beynin onu sürekli boyadığı için hiç fark etmiyorsun.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Tifo Mary

Hiç hastalanmayan bir aşçı, Mary Mallon, yemek yaptığı evlerde onlarca kişiye tifo bulaştırdı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Hasta H.M.

Tek bir hasta, Henry Molaison, belleğin beyinde tek bir yerde durmadığını kanıtladı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Semmelweis ve el yıkama

1847'de el yıkamayı öneren Semmelweis'e meslektaşları güldü; bugün enfeksiyon kontrolünün babası sayılıyor.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Broad Street pompası

John Snow 1854'te bir haritayla kolerayı bir su pompasına bağladı ve epidemiyolojiyi başlattı.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Bakteriyi içen hekim

Barry Marshall, ülserin bakteriyle olduğunu kimse inanmayınca Helicobacter kültürünü kendisi içti.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Karbonmonoksit oksimetreyi kandırır

CO zehirlenmesinde parmaktaki oksimetre %98 gösterebilir, hasta ise dokusu oksijensiz kalırken.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Orak hücre ve sıtma

Orak hücre geninin tek kopyası sıtmaya karşı koruduğu için bu hastalık geni Afrika'da yaygın kaldı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Rigor mortis neden olur?

Ölümden sonra kaslar kasılmadığı için değil, gevşeyemediği için katılaşır.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Kendi kalbine kateter sokan asistan

1929'da 25 yaşındaki asistan Werner Forssmann, kendi kolundan kalbine kateter itti ve röntgen çekmek için merdiven indi.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

İnsülinin keşfi

1922'de 14 yaşındaki Leonard Thompson, insülin enjeksiyonuyla hayatta kalan ilk tip 1 diyabet hastası oldu.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Aspirin trombositi ömür boyu kapatır

Tek bir aspirin, dolaşımdaki trombositlerin enzimini kalıcı olarak kapatır; etki yeni trombositler gelene kadar sürer.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Talidomid faciası

1950'lerin sonunda gebelere "zararsız" diye verilen bir uyku ilacı, binlerce bebeğin kol ve bacakları gelişmeden doğmasına yol açtı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

En güçlü zehir, ilaç oldu

Bilinen en güçlü toksinlerden biri olan botulinum toksini bugün migren ve spastisite tedavisinde kullanılıyor.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Uyku felci

REM uykusunda beynin seni bilerek felç eder, yoksa rüyalarını yatağında oynardın.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

İstanbul'dan Londra'ya çiçek aşısı

1717'de İstanbul'da çiçek hastalığına karşı "aşılama" gören bir İngiliz elçinin eşi, bu yöntemi Avrupa'ya taşıdı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Prometheus'un karaciğeri

Karaciğerin üçte ikisi çıkarılsa bile birkaç hafta içinde kütlesini büyük ölçüde geri kazanır.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Kuru: "gülen ölüm"

Papua Yeni Gine'de bir kabilede görülen "gülen ölüm" hastalığı, insanlığın prionlarla tanışmasını sağladı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Sarılığı ışıkla tedavi etmek

Yenidoğan sarılığında mavi ışık, bilirubinin şeklini değiştirip idrarla atılabilir hâle getirir.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Kafasından demir çubuk geçen adam

1848'de bir demir çubuk Phineas Gage'in kafasını delip geçti; hayatta kaldı, ama arkadaşlarına göre "artık Gage değildi".

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Kalbi sağda olanlar

Yaklaşık her 10 bin kişiden birinde organlar ayna görüntüsü gibi yer değiştirmiş: situs inversus.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Sabuncuoğlu'nun resimli cerrahisi

1465'te Amasyalı Sabuncuoğlu Şerefeddin, ilk resimli Türkçe cerrahi kitabını yazdı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Beş yüzyıllık ders kitabı

İbn Sina'nın el-Kanun'u Avrupa tıp fakültelerinde yaklaşık 500 yıl ders kitabı olarak okutuldu.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Ölmeyen hücreler: HeLa

1951'de Henrietta Lacks'ın tümöründen izni alınmadan alınan hücreler hâlâ dünyanın her yerindeki laboratuvarlarda çoğalıyor.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Bir petri kabındaki küf

Fleming 1928'de tatilden dönünce bir petri kabındaki küfün bakterileri öldürdüğünü gördü; penisilinin ilaç olması ise 12 yıl daha sürdü.

1 dk okumaoku ▸
[HIKÂYE]

Minamata: denize dökülen cıva

1950'lerde Japonya'nın Minamata kentinde kediler "dans ederek" ölmeye başladı; ardından insanlar hastalandı.

1 dk okumaoku ▸
[KAVRAM]

Olmayan kolun ağrısı

Ampütasyon geçirenlerin çoğu, artık olmayan uzvunu hissetmeye devam eder; bazıları ona ağrı duyar.

1 dk okumaoku ▸